13.11.2009 - Tot voor kort hadden veel mensen er geen flauw idee van wat een achtergesteld deposito is. Met het omvallen van DSB Bank is die kennis wellicht enigszins verbeterd. Een behoorlijke groep mensen raakt met het achtergestelde deposito dat ze bij DSB Bank hadden afgesloten, misschien veel geld kwijt.
Wat is een achtergesteld deposito? In eerste aanleg is het gewoon een spaarproduct. Bij spaarvormen kun je ervoor kiezen om je geld direct opvraagbaar te houden, of het voor langere tijd ‘vast te zetten’ op een deposito. Omdat de bank de zekerheid heeft dat het geld van zo’n deposito niet direct opgenomen kan worden, zijn ze meestal bereid hiervoor een hogere rente te vergoeden dan op een direct opvraagbare internetspaarrekening. Hoe langer het geld vaststaat, hoe hoger de rente. Houders van reguliere deposito’s zijn – net als iedereen die geld te goed heeft van de bank – gewone schuldeisers. Bij een eventueel faillissement worden de bezittingen van een bedrijf (hier een bank) verkocht. Uit de opbrengst worden allereerst de zogenaamde ‘preferente schuldeisers’ betaald. Dat zijn schuldeisers die om één of andere reden voorrang hebben bij de verdeling van de opbrengst, zoals de Belastingdienst. Vervolgens komen de gewone (concurrente) schuldeisers aan de beurt. Pas als er daarna nog geld overblijft krijgen de achtergestelde schuldeisers en de aandeelhouders geld terug. Wie een achtergesteld deposito heeft is, je raadt het al, een achtergestelde schuldeiser. De kans dat je als achtergestelde schuldeiser je geld terugkrijgt is niet zo heel erg groot.
Daarbij komt dat de houder van een achtergesteld deposito niet valt onder het depositogarantiestelsel. Die garantieregeling zorgt ervoor dat spaarders hun tegoeden bij een bank tot € 100.000 per persoon vergoed krijgen, als hun bank failliet gaat. Op een achtergesteld deposito wordt een ruim hogere rente vergoed dan op een normaal deposito. Die hogere rente krijg je, omdat je meer risico loopt dan andere spaarders. Het zou niet logisch zijn als het tegoed onder de depositogarantieregeling zou vallen – dan vervalt het hogere risico immers, en kan iedere spaarder voor een achtergesteld deposito kiezen. Als de bank omvalt, zou je dan toch je geld wel terugkrijgen. Dat werkt niet zo: de garantie geldt niet voor achtergestelde deposito’s.
De DSB Bank had het achtergestelde deposito geïntroduceerd om extra spaargelden binnen te halen. Zo’n 4.000 rekeninghouders hebben geld bij de bank gestald in deze achtergestelde vorm. Ongetwijfeld vanuit het rotsvaste vertrouwen dat er met banken in Nederland toch echt niets mis kan gaan. In het deposito stond het geld echter wel meteen 5, 10 of 15 jaar vast. Dus ook al zagen degenen die een achtergesteld deposito hadden wel dat het de verkeerde kant op ging, ze konden hun geld niet opnemen. Vanaf het moment dat het faillissement is uitgesproken zitten deze mensen in de wachtkamer: zal er uit de afwikkeling van het faillissement iets overblijven om onder hen te verdelen? Zien ze nog iets van hun spaargeld terug?
Een hele nare situatie voor deze mensen. Een leermoment voor ieder ander die gaat sparen en die weleens overweegt zijn spaargeld beter renderend weg te zetten. Er is natuurlijk helemaal niets mis mee om te onderzoeken of je een betere rente voor je spaarcentjes kunt krijgen, dat is zelfs heel logisch en verstandig. Houd daarbij echter wel de risico’s goed in de gaten, en schat die niet te licht in. Er kan van alles gebeuren waardoor de situatie binnen korte tijd heel sterk verandert. Beurskoersen kunnen kelderen, bedrijven kunnen failliet gaan. Ook als ze op dit moment zo gezond zijn (of lijken) als het maar kan. Het is belangrijk in te zien wat zo’n gebeurtenis aan gevolgen heeft voor jouw eigen financiële situatie, in dit geval voor jouw spaarkapitaal.